24-11-2013 | door Niels

Henrik Schwarz en Hauschka gebruiken piano als keyboard

Henrik Schwarz en Hauschka gebruiken piano als keyboard tijdens de premiere van de pianovoorstelling ‘Scripted and prepared‘ op zaterdag 23 november in het Muziekgebouw aan ‘t IJ. Op verzoek van het Young Pianists Festival zijn houseproducer Schwarz en pianist Hauscka een samenwerking aangegaan die gisteren voor het eerst publiekelijk ten uitvoer werd gebracht. Adlibs was er uiteraard bij om te checken of het de moeite waard was.

Bijzonder?
Om maar meteen met de deur in huis te vallen: het was absoluut de moeite waard. Waarschijnlijk zul je je afvragen wat er nu zo bijzonder is aan twee dudes die samen een pianoconcert geven. In dit geval is het antwoord dat de manier waarop beide artiesten hun piano gebruiken maakt dat het lijkt alsof ze met een voltallige liveband spelen. Een kleine toelichting is hierbij wel vereist. Schwarz heeft speciaal voor Scripted and prepared zelf software geschreven waarmee hij met zijn computer de piano kan bedienen. Hierdoor kan hij loops afspelen op de piano en daarnaast kan hij zelf ook de piano bespelen. Hoewel het instrument dus deels digitaal wordt aangestuurd, zijn de geluiden die de piano produceert wel analoog. Hauschka bespeelt zijn piano zonder elektronische hulpmiddelen, maar kan door gebruik te maken van allerlei voorwerpen (zoals een speelgoedtrommel en een paar chopsticks) die hij op of tussen de snaren plaatst, de geluiden die zijn muziekinstrument produceert zodanig beïnvloeden dat het net lijkt alsof het bijvoorbeeld een basdrum of kickdrum is. In feite wordt dus een analoog instrument (piano) gebruikt als keyboard waarmee diverse verschillende geluiden geproduceerd worden.

Scripted and prepared
Het concert bestond uit een aantal stukken die de mannen samen hebben gecomponeerd. Grappig detail daarbij was dat ze aan het begin van elk nieuw stuk letterlijk hun piano steeds moesten prepareren door bijvoorbeeld een chopstick net ergens anders tussen de snaren te plaatsen. Af en toe moest er zelfs een rol duct tape aan te pas komen om de boel op de juiste manier vast te zetten. Nadeel hiervan is wel dat de pauzes tussen de nummers soms wat aan de lange kant waren. Gelukkig hadden de heren allebei een microfoon en hielden ze enkele keren een praatje. Zo vertelde Schwarz dat hij al jarenlang met het idee rond liep om een concert te geven met een geprepareerde piano en dat hij zijn kans om dit te verwezenlijken heeft gegrepen toen hij werd benaderd door het Young Pianists Festival om een compositie te maken. Hij heeft toen Hauschka benaderd en het resultaat werd gisteren voor het eerst ten gehore gebracht.

Sound
Het is lastig om de sound te omschrijven van de muziek die ten uitvoer werd gebracht. Enigszins experimenteel was het wel, maar de op house en jazz geïnspireerde sound van Schwarz klonk zo nu en dan duidelijk door, zeker wanneer Haushcka zijn vleugel gebruikte om live ‘beats’ te spelen. De bovenstaande video laat de compositie zien en horen die het gevoel van een house track naar mijn idee het meeste benadert. Hoewel dit op de beelden wat lastig te zien is, bespelen de heren de snaren van de piano ook op een bijzondere manier. Niet door middel van de toetsen, maar met een soort trommelstok. Aan het einde van deze track ging het redelijk los in de zaal. Na afloop van de voorstelling volgde een staande ovatie, gevolgd door nog een toegift (zoals Hauschka droogjes opmerkte: “we’ve prepaired an extra composition for this”).

Het publiek
De moeite van het vermelden waard is nog het publiek. Het was een bont gezelschap, variërend van Amsterdamse-grachtengordel-klassieke-muziek-liefhebbers tot hipper-dan-hipster-publiek dat niet zou misstaan op een gemiddelde clubavond in Trouw. Deze diversiteit is natuurlijk wel te verklaren, gelet op het feit dat Schwarz met name bekend is als houseproducer en DJ (en regelmatig in Trouw heeft opgetreden). Na afloop van het concert was er in de foyer nog gelegenheid om een (gratis) drankje te nuttigen en voor een meet and greet met Hauschka en Schwarz. De reacties onder de bezoekers liepen uiteen. Sommigen vonden het briljant, anderen hadden er meer een show van verwacht en vonden het saai. Onder het grachtengordelpubliek was een meerdere keren gehoorde uitspraak: ‘interessant, maar af en toe dacht ik wel, tja…’. Oftewel: gemengd publiek, gemengde reacties. Wat Adlibs betreft echter zeker de moeite waard, zowel voor piano- als houseliefhebbers.

Over de artiesten
Henrik Schwarz is een bekende DJ en producer van elektronische muziek die onder meer muziek uitbrengt op het bekende Innervisions label. Hij werkte eerder al succesvol samen met de Noorse pianist, componist en DJ Bugge Wesseltoft en bracht samen met hem het album Duo uit.

Hauschka (artiestennaam voor Volker Bertelmann) heeft naam gemaakt met de unieke manier waarop hij de mogelijkheden van de geprepareerde piano exploreert. Zijn werk wordt wel vergeleken met dat van Steve Reich en Philip Glass, maar ook met Satie.



Reageer

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Back to Top ↑